Meten en detecteren: altijd, alles en overal

Hieronder vindt u de vragen uit de Nationale Wetenschapsagenda die aan de route Meten en detecteren: altijd, alles en overal zijn gerelateerd.

Terug naar de routepagina

Beschrijving

Om de capaciteit van de aarde te bepalen, is een aantal factoren van belang. De aarde is als het ware een (eco)systeem met energietoevoer van de zon.

Lees meer
Beschrijving

Door onder andere klimaatverandering, vervuiling, habitatverlies en intensivering van land- en tuinbouw komen ecosystemen onder druk te staan en wordt de biodiversiteit bedreigd.

Lees meer
Beschrijving

Het aantal mensen op de wereld blijft toenemen, en de ecologische footprint per individu neemt misschien nog wel sneller toe.

Lees meer
Beschrijving

Ecosystemen bestaan uit verschillende onderdelen die met elkaar in verbinding staan: water en waterbodem; boven- en ondergrond.

Lees meer
Beschrijving

Onze planeet bevat meer dan 1030 (een één met dertig nullen) micro-organismen. Omdat ze een sleutelrol spelen in alle natuurlijke cycli zou zonder deze micro-organismen geen leven mogelijk zijn.

Lees meer
Beschrijving

We willen bodem, ondergrond en grondwater op korte en lange termijn voor alle mogelijke functies bruikbaar houden. Op die manier blijft de potentie om een gebied te verrijken beschikbaar.

Lees meer
Beschrijving

Het klimaat verandert, de atmosfeer warmt op. De oorzaken zijn op hoofdlijnen bekend, maar er bestaat grote onzekerheid over de vraag hoeveel opwarming we in de toekomst kunnen verwachten.

Lees meer
Beschrijving

Koolstof , stikstof en fosfor zijn de elementaire bouwstenen van het leven.

Lees meer
Beschrijving

Het veilig verlengen van de levensduur van bestaande gebouwen en infrastructuur is van groot maatschappelijk en economisch belang.

Lees meer
Beschrijving

De beschikbaarheid van schoon water is een basisbehoefte van de mensheid. Het is tevens een ernstig bedreigde basisbehoefte.

Lees meer
Beschrijving

De zee is essentieel voor onze toekomstige voorziening van energie, voedsel en grondstoffen. De kennis over het oceaansysteem is echter nog steeds zeer gelimiteerd.

Lees meer
Beschrijving

Energie van de zon is duurzaam en haast onuitputtelijk. Planten kunnen via fotosynthese deze energie vastleggen en omzetten in bouwstoffen voor leven op aarde.

Lees meer
Beschrijving

Met een groeiende wereldbevolking en een sterk veranderd consumptiepatroon is één van de grootste uitdagingen om de komende decennia de wereld duurzaam te voorzien van voldoende en vooral ook gezo

Lees meer
Beschrijving

De chemie heeft de mensheid een niet te onderschatten verbetering in kwaliteit van leven gebracht.

Lees meer
Beschrijving

De toekomstige energievoorziening zal voornamelijk uit duurzame bronnen dienen te komen.

Lees meer
Beschrijving

Zonne-energie is de duurzame energiebron met het grootste mondiale potentieel.

Lees meer
Beschrijving

Windenergie is een belangrijke bron van duurzame energie.

Lees meer
Beschrijving

De toekomstige energievoorziening zal voornamelijk uit duurzame bronnen moeten bestaan. Eén van de ideeën is om energie uit rivieren en zee te gaan gebruiken.

Lees meer
Beschrijving

Omdat fossiele energiebronnen uitgeput raken en bij hun verbranding het broeikasgas kooldioxide vrijkomt, is het van belang om zogeheten schoon-fossiele brandstof te ontwikkelen.

Lees meer
Beschrijving

Voor grootschalige toepassing van duurzame energiebronnen als zonne-energie en windenergie is het beschikbaar zijn van energie op het juiste moment en op de juiste plaats één van de cruciale uitdag

Lees meer
Beschrijving

Met de groeiende toename van mobiliteit en vervoer moeten aandrijfsystemen van transportmiddelen energiezuiniger en milieuvriendelijker worden.

Lees meer
Beschrijving

In onze maatschappij zijn efficiënt en veilig verkeer en vervoer van groot belang.

Lees meer
Beschrijving

Nederland staat de komende jaren voor de uitdaging om vraagstukken van bevolkingsgroei, verandering in ecologische structuren zoals waterbeheer en het behoud van groen, regulering van verkeer en tr

Lees meer
Beschrijving

De democratische rechtsstaat staat onder grote druk als gevolg van processen van Europeanisering en mondialisering.

Lees meer
Beschrijving

Burgers hebben steeds meer behoefte om zelf actief betrokken te worden in de maatschappij en een actieve bijdrage te leveren aan zowel hun eigen welzijn en gezondheid als aan maatschappijgeoriëntee

Lees meer
Beschrijving

Er vindt op dit moment een vierde industriële revolutie plaats: de transitie van de industrie naar een digitale wereld waarin ICT diep doordringt in alle facetten van het productieproces.

Lees meer
Beschrijving

De ultieme maatschappelijke opgave op het gebied van grondstoffen, energie en materialen is het realiseren van een circulaire economie, waarbij niets verloren gaat en de reststroom van het ene proc

Lees meer
Beschrijving

Duurzame manieren om onze toekomstige welvaart te garanderen staan hoog op de agenda. In de natuur bestaat afval niet: alle stoffen worden opnieuw gebruikt.

Lees meer
Beschrijving

Deze brede vraag bevat een reeks van onderliggende vragen over welke psychologische, lichamelijke, sociale en cognitieve factoren bijdragen aan de ontwikkeling van en ten grondslag liggen aan ontwi

Lees meer
Beschrijving

Nederland is koploper in het experimenteren met en ontwikkelen van zelfdenkende materialen: materialen met een zelfherstellend vermogen.

Lees meer
Beschrijving

De gezondheidszorg richt zicht op het voorkomen en genezen van ziekten waar dat kan.

Lees meer
Beschrijving

Onze hersenen bevatten een ingebouwde biologische klok die ervoor zorgt dat ons gedrag en ons lichaam het natuurlijke dag-nachtritme volgen.

Lees meer
Beschrijving

Slaap beïnvloedt zowel de geestelijke als de lichamelijke gezondheid.

Lees meer
Beschrijving

Sinds een aantal jaren wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar sport en beweging en de relatie met voeding en gezondheid.

Lees meer
Beschrijving

Het wordt steeds meer duidelijk hoe externe factoren ons functioneren kunnen beïnvloeden.

Lees meer
Beschrijving

De gevolgen van chronische psychische en/of fysieke aandoeningen, stress en handicaps, zoals stress bij chronisch zieken, somatisch onverklaarde klachten, en verstandelijke beperkingen, zijn groot.

Lees meer
Beschrijving

Binnen een aantal decennia zal zeventig procent van de wereldbevolking in steden wonen. Daardoor worden vraagstukken rondom kwaliteit van leven in steden steeds dringender.

Lees meer
Beschrijving

Lichamelijk onverklaarde klachten zoals deze zich bijvoorbeeld voordoen bij het prikkelbare darmsyndroom (PDS), fibromyalgie en myalgische encefalomyelitis/chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS), vo

Lees meer
Beschrijving

Ons brein, en in bredere zin ons zenuwstelsel, blijft tot op heden een mysterieus orgaan. Vragen als: wanneer is de mens een van zichzelf bewust wezen geworden; bestaat een collectief brein?

Lees meer
Beschrijving

Ondanks betere behandelingsmethoden overlijden in Nederland elk jaar nog ongeveer 45.000 mensen aan de ziekte kanker. Daarmee is het de belangrijkste doodsoorzaak.

Lees meer
Beschrijving

Diabetes is een ziekte die wordt veroorzaakt door een tekort aan en/of verminderde gevoeligheid voor insuline. Insuline wordt gemaakt door de alvleesklier.

Lees meer
Beschrijving

Hart- en vaatziekten komen vaak voor in Nederland. Obesitas, veroudering en een ongezonde levensstijl zijn factoren die een negatieve invloed hebben op het cardiovasculaire systeem.

Lees meer
Beschrijving

Longziekten behoren tot de meest voorkomende aandoeningen, zowel bij kinderen in de vorm van astma als bij ouderen, waar deze ziekten zich uiten als chronische bronchitis en emfyseem.

Lees meer
Beschrijving

Bij chronisch nierfalen werken de nieren gedurende lange tijd niet goed. Meestal is dit het gevolg van hoge bloeddruk of bepaalde aandoeningen als diabetes en andere nierziekten.

Lees meer
Beschrijving

In Nederland zijn recent nieuwe ingrijpende bekostigingssystemen in de zorg doorgevoerd.

Lees meer
Beschrijving

De effectiviteit van geneesmiddelen en geneeswijzen laat nogal eens te wensen over.

Lees meer
Beschrijving

Voorkomen is beter dan genezen, dat geldt zeker voor infectieziekten. Deze vraag gaat zowel in op het vaststellen van de aard van een infectieziekte als op de behandeling ervan.

Lees meer
Beschrijving

Eén van de grote sprongen voorwaarts in de geneeskunde en de gezondheidszorg was de ontdekking van antibiotica, waardoor bacteriële infectieziekten veel effectiever konden worden bestreden.

Lees meer
Beschrijving

De ontwikkeling van een geneesmiddel is complex, arbeidsintensief en duurt gemiddeld tien tot vijftien jaar. Ontwikkelkosten kunnen oplopen tot ruim een miljard euro.

Lees meer
Beschrijving

De vragen binnen dit cluster hebben betrekking op het gebruik van innovatieve technologieën voor onderzoek aan nieuwe geneesmiddelen.

Lees meer
Beschrijving

De regeneratieve geneeskunde ̶ het herstel van functie in beschadigde organen en weefsels ̶ staat aan de vooravond van een revolutie, gezien de potentie van het gebruik van stamcellen en tissue

Lees meer
Beschrijving

Dankzij de ontwikkeling van geneesmiddelen, betere voeding en meer hygiënische omstandigheden is de gemiddelde levensverwachting - vooral in de westerse wereld - de afgelopen eeuw met tientallen ja

Lees meer
Beschrijving

De medische zorg zal zich de komende jaren snel nog verder ontwikkelen van invasief naar minimaal-invasief.

Lees meer
Beschrijving

Het gebruik van grote hoeveelheden data in de medische sector is in een stroomversnelling geraakt.

Lees meer
Beschrijving

Sensornetwerken, het Internet of Things en geavanceerde modellen gaan een grote efficiencyslag mogelijk maken bij het duurzaam beheer en onderhoud van onze zeer kostbare infrastructuur.

Lees meer
Beschrijving

Zeer grote gegevensbestanden, big data genoemd, spelen een steeds grotere rol op steeds meer terreinen, van klimaat, gezondheidszorg en financieel verkeer tot astronomie, deeltjesfysica en energie.

Lees meer
Beschrijving

De huidige siliciumgebaseerde halfgeleidertechnologie vormt de basis van alle moderne elektronica, zoals pc’s, laptops, tablets, telefoons en sensoren.

Lees meer
Beschrijving

De kwantumcomputer fascineert al jaren zowel wetenschappers als het grote publiek, maar is het ook echt mogelijk zo’n apparaat te bouwen?

Lees meer
Beschrijving

Schone lucht is van groot belang voor de gezondheid van mensen.

Lees meer
Beschrijving

Het ontwerp van nieuwe materialen kan een enorme invloed op ons leven en onze leefomgeving hebben.

Lees meer
Beschrijving

De ontwikkeling van technologie die direct kan communiceren met het menselijk lichaam kan leiden tot geheel nieuwe manieren om gezondheid te stimuleren en ziektes te bestrijden.

Lees meer
Beschrijving

Levende cellen worden gekenmerkt door complexe, dynamische reactienetwerken van eiwitten en nucleïnezuren.

Lees meer
Beschrijving

Vragen naar de ware aard en oorsprong van ons heelal behoren tot de oudste wezensvragen van de mensheid.

Lees meer
Beschrijving

Het heelal heeft een complexe structuur met sterke contrasten tussen extreme leegte en sterke massaconcentraties in de vorm van melkwegstelsels, sterren, en planeten, en uiteindelijk, de mens.

Lees meer
Beschrijving

Of de mensheid alleen is in het heelal, of dat er elders leven voorkomt, is een oeroude vraag. Dankzij nieuwe krachtige telescopen kan deze vraag eindelijk wetenschappelijk benaderd worden.

Lees meer
Beschrijving

Het ontstaan en de ontwikkeling van het leven op aarde is een van de grootste vragen uit de natuurwetenschappen.

Lees meer
Beschrijving

Het menselijk lichaam bestaat uit meer dan honderd biljoen cellen. De cellen voeren alle functies van het lichaam uit en vormen zo de basis van leven.

Lees meer
Beschrijving

Een volwassen mens bestaat uit meer dan 1013 gespecialiseerde cellen. Deze cellen gedragen zich niet als individu, maar werken samen in functionele weefsels en organen.

Lees meer
Beschrijving

De anatomie van het zenuwstelsel is inmiddels goed bekend. Ook in termen van diagnostiek zijn grote stappen gezet.

Lees meer