085

Elke tumor is anders: hoe kunnen we de ziekte kanker goed genoeg begrijpen om een behandeling voor elke vorm ervan te kunnen ontwikkelen?

Beschrijving

Ondanks betere behandelingsmethoden overlijden in Nederland elk jaar nog ongeveer 45.000 mensen aan de ziekte kanker. Daarmee is het de belangrijkste doodsoorzaak. Jaarlijks krijgen 100.000 nieuwe mensen de diagnose. Kanker, de ongecontroleerde groei van lichaamscellen, wordt veroorzaakt door genetische veranderingen in cellen. Deze mutaties veroorzaken problemen in allerlei essentiële biologische systemen en processen, zoals stofwisseling, signaaloverdracht, en eiwittransport. Hiermee verandert ook de gevoeligheid voor geneesmiddelen. Tumoren blijken zelden identiek. Het is van belang te weten hoe de genetische make-up is en welke eigenschappen de tumor heeft. Hierdoor zijn tumoren in een vroeger stadium te herkennen, en kan therapie meer op maat worden geleverd.

Verbindend karakter 
Kanker roept niet alleen veel medische vragen op, maar ook veel hieraan gerelateerde vragen over zorg en kwaliteit van leven. Het uiteindelijke doel is om kanker geheel uit te bannen. In het slechtste geval zou kanker een goed behandelbare chronische ziekte moeten worden met goede (na)zorgmogelijkheden en voldoende behoud van kwaliteit van leven. Voor het beantwoorden van de medische vragen moeten vele vakgebieden samenwerken. Diepgaand moleculair inzicht in de complexe werking van (stam)cellen is nodig om te begrijpen hoe genetische veranderingen tumorcellen laten ontstaan en resistent laten worden tegen de gangbare medicijnen. En als kanker toch ontstaat, om betere, geïndividualiseerde, en kosteneffectieve behandelingsmethoden te ontwikkelen. Deze kunnen bestaan uit (een mix van) nieuwe precisie-medicijnen naast verder verfijnde chirurgische, beeldvormende en radiotherapeutische technieken. Een van de grootste uitdagingen wordt om uit te zoeken wat de meest effectieve combinatietherapie is voor een gegeven patiënt met zijn of haar specifieke genetische achtergrond – en zijn of haar specifieke tumor. Door de ontwikkeling van tumorstamcellen, de zogenaamde organoids, kan de effectiviteit van een grote hoeveelheid potentiële medicijnen buiten de patiënt gescreend worden. Daarnaast worden veelbelovende niet-tumorspecifieke therapieën ontwikkeld door het eigen immuunsysteem van een patiënt in te schakelen.

Beleidsagenda's

HTSM
Healthcare
VWS
Innovatiecultuur stimuleren

Onderzoeksagenda's

AMC
Oncology
AMC
Oncogenomics
AMC
Medical Integromics
Toon alle onderzoeks­agenda's